TATUAŻYSTA Z AUSCHWITZ - Czy ta historia zdarzyła się na prawdę?

21 marca 2022

Poznaj prawdziwą historię "Tatuażysty z Auschwitz". Odkryj historyczne nieścisłości, opinie ekspertów i fakty z Muzeum Auschwitz.
TATUAŻYSTA Z AUSCHWITZ - Czy ta historia zdarzyła się na prawdę?
21 marca 2022

Tatuażysta z Auschwitz – Fakty, Fikcja i Historyczne Kontrowersje

"Tatuażysta z Auschwitz", napisany przez Heather Morris i opublikowany w 2018 roku, szybko stał się międzynarodowym bestsellerem. Łącząc romans i tragedię, książka zachwyciła czytelników na całym świecie – ale także wywołała znaczną debatę na temat dokładności historycznej. Jak prawdziwa jest ta historia? Przyjrzyjmy się temu bliżej.

O Autorze – Heather Morris

Heather Morris to pisarka urodzona w Nowej Zelandii, która mieszka w Australii. Poznała starszego ocalałego z Holokaustu, Lale Sokolova, pracując w szpitalu w Melbourne. To spotkanie doprowadziło do bliskiej przyjaźni, a ostatecznie do napisania powieści inspirowanej jego historią.

O czym jest Tatuażysta z Auschwitz?

Książka opowiada historię Lale Sokolova, słowackiego Żyda deportowanego do Auschwitz-Birkenau w 1942 roku. Zostaje tatuażystą obozowym, odpowiedzialnym za nanoszenie numerów identyfikacyjnych na nowych więźniach. Wśród niewyobrażalnego horroru zakochuje się w Gicie Furman, innej słowackiej więźniarce.

Choć zostają rozdzieleni pod koniec wojny – Gita trafia na marsz śmierci, a Lale do Mauthausen – po wyzwoleniu się ponownie spotykają, biorą ślub i żyją razem aż do śmierci Gity w 2003 roku.

Powieść łączy okropności nazistowskich obozów koncentracyjnych z niezwykłą historią miłosną. Po dziesięcioleciach milczenia Lale otworzył się przed Morris, dzieląc się swoimi wspomnieniami – i traumą.

Lale Sokolov z Gitą i ich synem Garym
Lale Sokolov z Gitą i ich synem Garym

Krytyka ze strony muzeów i historyków

Choć Tatuażysta z Auschwitz zachwycił czytelników na całym świecie, wielu ekspertów podniosło poważne zastrzeżenia dotyczące jego historycznej dokładności. Najsilniejszą reakcję wyraziło Muzeum Auschwitz-Birkenau, które wydało publiczne oświadczenie, w którym książkę opisano jako:

"Impresję o Auschwitz inspirowaną autentycznymi wydarzeniami, niemal bez żadnej wartości jako dokument."

Historycy muzeum podkreślili, że powieść zawiera liczne błędy, niespójności i przesadzenia. Wśród najbardziej problematycznych wymieniają:

  • Nieścisłości dotyczące tras transportów więźniów i nieprawidłowe numerowanie – numery wymienione w książce nie zgadzają się z historycznymi zapisami dla podanych dat.
  • Fałszywe przedstawienie roli tatuażysty – tatuaże nie były przypisane na stałe do jednej osoby, ale wykonywało je kilku więźniów w miarę potrzeb.
  • Fikcyjna scena z doktorem Mengele sterylizującym mężczyznę – w rzeczywistości jego eksperymenty koncentrowały się na bliźniakach i osobach z karłowatością.
  • Nieścisłości dotyczące buntu Sonderkommando – uszkodzona została tylko jedna krematoria, a zniszczenie było tylko częściowe.
  • Nieprawdopodobne szczegóły, takie jak przemycanie prochu strzelniczego pod paznokciami, które eksperci nazwali "absurdalne".

Pełną analizę tych nieścisłości można przeczytać w czasopiśmie muzeum Auschwitz Memoria: 👉 memoria-pl-nr-14-11-2018

United States Holocaust Memorial Museum i badacze z Yad Vashem również ostrzegli przed rosnącym trendem traktowania fikcyjnych historii o Holokauście jako prawdziwych faktów. Choć nie odnoszą się do konkretnych książek, podkreślają konieczność odróżnienia dokumentacji od dramatyzacji, zwłaszcza w przypadku tzw. "romansów holocaustowych".

Aby poznać prawdziwy proces tatuowania w Auschwitz, przeczytaj nasz szczegółowy artykuł, który wyjaśnia wiele powszechnych nieporozumień.

Podróż Cilki – Kontrowersyjna Kontynuacja

W 2019 roku Heather Morris opublikowała "Podróż Cilki", powieść o postaci drugoplanowej z Tatuażysty z Auschwitz. Opowiada historię Cecilii Klein, młodej dziewczyny, która najpierw została uwięziona w Auschwitz, a później deportowana do sowieckiego gułagu.

Książka spotkała się z krytyką za przedstawienie relacji Cilki z oficerami SS i strażnikami sowieckimi, co jej rodzina przeżywająca zdecydowanie zaprzeczyła. Jej adoptowany syn nawet zagroził podjęciem działań prawnych:

„Jestem zdeterminowany, by oczyścić imię Cecylii. Była wspaniałą osobą, jedną z wielkich ocalonych, a to, że została zniesławiona w ten sposób, wkurza mnie do granic.” – Mail Online

Cecilia Klein z mężem w latach 50-tych
Cecilia Klein z mężem w latach 50-tych

Ostateczne Przemyślenia – Czy Tatuażysta z Auschwitz Warto Przeczytać?

Nie ma wątpliwości, że Tatuażysta z Auschwitz poruszył niezliczoną liczbę czytelników i przybliżył im jeden z najtragiczniejszych rozdziałów w historii ludzkości. Historia Lale Sokolova jest emocjonująca i rzuca światło na osobistą odporność, traumę i przetrwanie. Jednak ważne jest, aby zrozumieć jej ograniczenia.

Ta powieść jest najlepsza jako dzieło fikcyjne inspirowane prawdziwymi wydarzeniami – nie jako historyczny zapis. W związku z tym może stanowić punkt wyjścia do dalszego czytania i refleksji, ale nie powinna być traktowana jako wiarygodne źródło wiedzy o Auschwitz czy Holokauście.

Jeśli interesują Cię autentyczne historie z Auschwitz, polecamy przeglądanie biblioteki online Muzeum Auschwitz-Birkenau, gdzie znajdziesz świadectwa, takie jak listy więźniów i wspomnienia wybrane przez historyków.

Zachęcamy również do przeczytania naszej recenzji adaptacji serialowej oraz artykułu o tatuowaniu w Auschwitz dla pełniejszego kontekstu i zrozumienia.

Aby głębiej zrozumieć temat, warto wybrać się na wycieczkę z przewodnikiem po Muzeum Auschwitz-Birkenau. Zobaczenie tego miejsca osobiście, z eksperckim komentarzem, to doświadczenie, które pozostaje w pamięci na całe życie.

Wstecz

Dodaj komentarz

Proszę wpisać komentarz
Proszę wpisać swoje imię